เทศน์เช้า วันที่ ๓๑ ธันวาคม ๒๕๖๘

พระอาจารย์สงบ มนสฺสนฺโต

ณ วัดป่าสันติพุทธาราม (วัดป่าเขาแดงใหญ่) ต.หนองกวาง อ.โพธาราม จ.ราชบุรี

ตั้งใจฟังธรรมะ วันนี้เป็นวันสิ้นปีเนาะ สิ้นปีแล้วต่อไปนี้มันก็เป็นอดีต สิ่งที่เป็นอดีตที่ทำคุณงามความดีมาแล้วหอมหวน สิ่งที่ทำความทุกข์แล้วมันฝังใจทั้งสิ้น สิ้นปีแล้วให้มันสิ้นปีไป

เราเกิดเป็นมนุษย์ เกิดมาพบพระพุทธศาสนา องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าสอนให้ถือปัจจุบันนี้ สิ่งถ้าว่าเป็นอดีตๆ อดีตชาติไปมากมายมหาศาล ถ้าอดีตชาติมากมายมหาศาล เราจะไม่มาเป็นแบบนี้ ที่เราเป็นแบบนี้ เป็นแบบนี้เพราะจริตนิสัยของตน

จริตนิสัยของตนนะ ถ้ามันเป็นสิ่งที่ดีงาม เห็นไหม อภิชาตบุตร บุตรที่มีคุณงามความดี พ่อแม่มีแต่ความปลื้มใจภูมิใจทั้งสิ้น สิ่งที่เป็นสิ่งที่มีเวรมีกรรมต่อกันมา มันมาเบียดมาเบียนกัน มันมากีดมาขวางกันไปตลอดชีวิต แล้วตลอดชีวิตนะ เพราะเกิดมาในชาติในตระกูลเดียวกันไง สุดท้ายแล้วเราหนีสิ่งนี้ไม่ได้เพราะอะไร

เพราะธรรมะขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าไง กุสลา ธมฺมา อกุสลา ธมฺมาไง พระพุทธศาสนานี้มหัศจรรย์มาก ไม่มีสิ่งใดที่มันลอยมาจากฟ้า ไม่มีสิ่งใดที่ใครกลั่นแกล้งใคร ตัวเองทำทั้งนั้น ตัวเองทำทั้งนั้น เวลาทำแล้วก็มาคร่ำครวญไง

ประชาธิปไตยๆ เสมอภาค

เสมอภาคที่ไหนล่ะ เสมอภาคเพราะเอ็งทำมาๆ คนทำมา ทำคุณงามความดีมา เขาประสบความสำเร็จในชีวิตของเขา กรรมดี กรรมชั่วไง ถ้ากรรมดี กรรมดีมันให้ผล สิ่งใดที่มันเข้าใจกัน มีความเข้าใจกัน โอบอ้อมอารีต่อกัน มีแต่ความสุขทั้งนั้นน่ะ

ความสุขคืออะไร

สุขอื่นใดเท่ากับจิตสงบไม่มี หัวใจที่มันสงบสุข เราจะวัดกันด้วยทรัพย์สิน ด้วยยศถาบรรดาศักดิ์ ไม่จบไม่สิ้นหรอก มันไม่เท่าเทียมกันไง แต่คนที่เขาสมถะ คนที่เขาอ่อนน้อมถ่อมตน เขามีความสุขของเขา

อย่าไปอิจฉาเขานะ เห็นเขามีความสุขแล้วอิจฉาเขา เราจะมีความสุขมากแล้วไปแสวงหามากว้านมา เวรกรรมทั้งสิ้น

แต่ถ้าคุณงามความดีนะ รัฐบุรุษ เขาเกิดมาเพื่อแบกรับภาระ เขาเกิดมาเพื่อคุ้มครองประชาชน เขาเกิดมาเพื่อคุณงามความดีของเขา นี่พระโพธิสัตว์ๆ ไง พระโพธิสัตว์ที่เขาทำคุณงามความดีของเขา เพราะมันเป็นจริตเป็นนิสัยของเขา เขาทำเพื่อคุณงามความดีในหัวใจของเขา

ถ้าเราทำสิ่งนั้นนะ ถ้าจะมองเขาไง มองเขาด้วยสายตา แล้วก็อยากได้เป็นอย่างนั้นๆ

เอ็งไม่ทำ

ทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว

ทำดีได้ดี เราทำคุณงามความดีของเราไง ทำคุณงามความดีทิ้งเหว ทำคุณงามความดีแล้วไม่ต้องไปออดอ้อนให้ใครเคารพบูชา ไม่ต้อง หลวงปู่เสาร์ หลวงปู่มั่นท่านทำของท่าน องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโคนต้นโพธิ์พระองค์เดียวเท่านั้นน่ะ อยู่กับปัญจวัคคีย์ ปัญจวัคคีย์อุปัฏฐาก ๖ ปีแล้วทิ้งไป เหลือพระองค์พระองค์เดียวอยู่โคนต้นโพธิ์นั้น

เวลาอาสวักขยญาณทำลายอวิชชาในหัวใจขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าไง โลกธาตุนี้ไหวหมดเลยนะ สิ่งที่เขารอคุณงามความดี หวั่นไหวไปหมดเลย

โลกธาตุนี้ไหวหมดตั้งแต่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกิด ตรัสรู้ เวลาแสดงธัมมจักฯ โลกธาตุนี้ไหวๆๆ หมดเลย

มันไหวที่ไหนล่ะ

ไหวเพราะคุณงามความดีอันนั้น

หลวงปู่เสาร์ หลวงปู่มั่นท่านประพฤติปฏิบัติของท่าน ท่านก็ทำคุณงามความดีของท่าน ทำคุณงามความดีของท่าน ทำคุณงามความดีทิ้งเหวด้วย แล้วเป็นผู้ฉลาด สิ่งใดเข้ามาก่อกวน สิ่งใดเข้ามาทำให้มันเหลวไหล ท่านหลบหลีกทั้งสิ้น แล้วหลบหลีกแบบผู้ฉลาดนะ คนฉลาดเขาไม่กระทบกระเทือนใครไง เขาไม่เอะอะมะเทิ่งกับใคร เขากำจัดตัวของท่านเองให้อยู่ในความสงบสงัดอย่างนั้น แล้วความสงบสงัดอย่างนั้นเป็นสิ่งที่ปรารถนา สิ่งที่แสวงหา

นี่ไง ที่เราเกิดมาเป็นมนุษย์พบพระพุทธศาสนาไง เราจะฝึกหัดปฏิบัติ สัปปายะ ๔ สถานที่เป็นสัปปายะ หมู่คณะเป็นสัปปายะ อาหารเป็นสัปปายะ ครูบาอาจารย์เป็นสัปปายะ

ครูบาอาจารย์ไม่เป็นสัปปายะนะ ที่ไหนมีศรัทธา ที่นั่นมีเหยื่อ เหยื่อ ที่ไหนมีศรัทธา ที่นั่นมีเหยื่อ เหยื่อ เราจะรู้ความเป็นเหยื่อด้วยสติด้วยปัญญา

องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเวลาสอนเรื่องศรัทธานะ ศรัทธานี้เป็นสามัญสำนึกที่มีคุณงามความดีมหาศาล เป็นอริยทรัพย์เลยล่ะ เพราะไม่มีศรัทธา มันไม่ศรัทธาตัวเอง มันจะทำคุณงามความดีไหม มันไม่ศรัทธาตัวเอง มันจะเห็นคนอื่นมีความดีไหม เพราะมันศรัทธาไง แต่เวลาจะฝึกหัดปฏิบัตินะ กาลามสูตร ห้ามเชื่อ เพราะศรัทธาแก้กิเลสไม่ได้

ศรัทธาๆ ถ้าเราศรัทธา เราศรัทธาน่ะ แล้วครูบาอาจารย์นะ สัปปายะ ๔ ไง อาจารย์ที่เป็นนักล่าไง มันก็ล่าเอ็งหมดนั่นน่ะ

กาลามสูตร ห้ามเชื่อ มีศรัทธาในพระพุทธศาสนา พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ พระสงฆ์คือตั้งแต่พระอัญญาโกณฑัญญะที่มีดวงตาเห็นธรรมนั้นไป

พระสงฆ์ทั่วไปนั่นมันสมมุติสงฆ์ ห่มผ้ากาสาวพัสตร์ธงชัยพระอรหันต์ แล้วมันหันไหม มันหันไปเอายศถาบรรดาศักดิ์ มันหันไปเอาเงินเอาทอง มันไปหันเอาตำแหน่งหน้าที่ มันไม่ได้หันเอาธรรมไง

ถ้ามันหันเอาธรรม มันต้องทำเป็นตัวอย่างสิ ตัวอย่างที่ว่า ไม่เบียดเบียนใคร ไม่เบียดเบียนตน ไม่เบียดเบียนผู้อื่น

แล้วมันเบียดเบียนไหม

มันเบียดเบียนที่มันหยาบไง มันทุกข์ มันทุกข์ แหม! นักล่า เวลามันเบียดเบียนแล้วมันต้องการทั้งนั้นน่ะ แต่มันทำ แหม! ไม่ต้องการ โอ้โฮ! นี่ลูกศิษย์เขาถวายให้ ตัวเองไม่ได้ทำ

มันไปจ้างลูกศิษย์มาให้ หน้าม้าทั้งนั้นน่ะ

ถ้าเราเอาความจริงๆ ความจริงที่หัวใจดวงนี้

อดีต วันสิ้นปี ถ้ามันสิ้นไปแล้ว เราจะอยู่กับปัจจุบันเรานี้

การเกิดเป็นมนุษย์นี้เป็นอริยทรัพย์ เราได้เกิดเป็นมนุษย์แล้ว เกิดมาเป็นมนุษย์ เกิดมาพบพระพุทธศาสนา พระพุทธศาสนาสอนเรื่องทาน ศีล ภาวนา

การทำทาน การทำทานเพื่อสังคม สังคมร่มเย็นสงบสุขเพราะมีน้ำใจต่อกัน เกื้อกูลกัน เราทำเพื่อสังคม ระดับของทาน นี่ประเพณีวัฒนธรรม

ระดับของศีล ศีลถ้ามีความปกติสุขในหัวใจของตน ศีล ๕ ศีล ๘ ศีล ๒๒๗ ศีลมีข้อเดียวคือรักษาหัวใจตัวเท่านั้น ไอ้นั่นมันกฎหมาย แต่ถ้าเราไม่ทำผิดกฎหมาย มันจะผิดได้อย่างไร

บอกทำศีล ๕ ๕ ข้อ โอ๋ย! เยอะแล้วนะ โอ๋ย! ศีล ๘ โอ้โฮ! ศีล ๑๐ ศีล ๒๒๗

รักษาใจตัวเดียว ความปกติของใจ

ศีล สมาธิ ปัญญา

แล้วเกิดฝึกหัดๆ ฝึกหัดใช้ปัญญาของเราขึ้นมานะ พระพุทธศาสนามหัศจรรย์ มหัศจรรย์ตรงนี้ไง มหัศจรรย์ตรงที่ว่าคนเกิดมาเพราะอะไร

จิตวิญญาณ คนเกิด เกิดจากใคร

เกิดจากพ่อจากแม่ แต่ความจริงเกิดจากตัวเอง

พ่อแม่ที่อยากมีลูกมากมายมหาศาลแต่เขาไม่มี ตัวเองนี่แหละจิตที่ปฏิสนธิในไข่ ในครรภ์ ในน้ำครำ ในโอปปาติกะ จิตนี้ตัวเกิด แต่เพราะมนุษย์ไง มันสมมุติไง มันต้องเกิดกับพ่อกับแม่ไง เวลาเกิดกับพ่อกับแม่ สายบุญสายกรรม ไม่มีเวรไม่มีกรรมต่อกัน ไม่มาเกิดต่อกัน

ธรรมะขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้านะ สิ่งที่เราเห็นหน้ากัน ไม่เคยเป็นญาติเป็นพี่เป็นน้องกันชาติใดชาติหนึ่งไม่มี เวียนว่ายตายเกิดในวัฏฏะ มันมีผลกระทบไปทั้งหมดน่ะ

แล้วถ้ามีผลกระทบไปทั้งหมด อดีต แค้นนักหรือ ถ้าแค้นนักต้องแค้นตัวเอง มึงน่ะโง่ มึงน่ะโง่ ถ้ามึงฉลาด มึงจะไม่ทำตัวอย่างนี้ แล้วทำตัวอย่างนี้ สังคมบอกว่ามึงเซ่อ มีศีล พวกมีศีลมีธรรมน่ะคนโง่ ไอ้คนฉลาดนะ ไอ้คนที่มือใครยาวสาวได้สาวเอา เขาฉลาด

นั่นฉลาดหรือ ฉลาดกว้านเอาฟืนเอาไฟมาเผาตัวเองนี่ฉลาดหรือ ไอ้พวกที่มีศีลมีธรรม นั่นน่ะเขาว่าโง่ แต่ฉลาด ฉลาดเท่าทันอารมณ์ของตัว ฉลาดเท่าทันกิเลส อันนี้ผิด ไม่เอา ถูก พยายามขวนขวาย ทำคุณงามความดีๆ

อดีต อดีตมันส่งมาให้เราการเกิดเป็นมนุษย์เป็นอริยทรัพย์ การเกิดเป็นมนุษย์เป็นอริยทรัพย์ สิ่งที่มีค่าที่สุดคือชีวิต ชีวะ ชีวิตของตนมีค่าที่สุด

ชีวิตนี้มีการพลัดพรากเป็นที่สุด

เกิด แก่ เจ็บ ตาย มันต้องเกิด แล้วแก่ แล้วเจ็บ แล้วตาย แล้วก็เกิดใหม่ แล้วก็แก่ แล้วก็เจ็บ แล้วก็ตาย แล้วก็เกิดใหม่ เพราะไม่มีสิ้นสุด แต่ถ้าเราจะศึกษาพระพุทธศาสนา พระพุทธศาสนา พุทธะ หัวใจของตน

ไปวัดไปวากราบไหว้พระพุทธรูป สัญลักษณ์ขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ไอ้เด็กรุ่นใหม่มันบอกเลย พ่อแม่ไม่มีปัญญา ไปกราบอิฐหินทรายปูน

บอกอิฐหินทรายปูนเขาสร้างเป็นสัญลักษณ์เว้ย กราบ

หลวงตาท่านถามเลย เวลากราบพระๆ กราบถึงพระไหม กราบถึงอิฐหินทรายปูน หรือกราบถึงปัญญาคุณ เมตตาคุณ กรุณาคุณ พุทธะขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า กราบถึงพระ กราบถึงพระพุทธศาสนา

ฝึกหัดปฏิบัติขึ้นมา ถ้าเข้าถึงหัวใจของตนนะ ตัวพุทธะ พระพุทธเจ้าสถิตอยู่กลางหัวใจของชาวพุทธทั้งหมด แต่ชาวพุทธหาพระพุทธเจ้าไม่เจอ เพราะทำสมาธิไม่เป็น ทำสมาธิๆ พอทำสมาธิว่างๆ ว่างๆ

ว่างๆ ก็มารยาสาไถยไง ว่างๆ ก็เรื่องโลกียปัญญา เรื่องโลกๆ ไง แล้วก็ไปเป็นเหยื่อให้เขาล่าไง

นั่นน่ะพุทธะ ผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบาน นั่งอยู่ในห้องพระ นั่งอยู่ที่โคนไม้ นั่งอยู่ที่เรือนว่าง โอ้โฮ! โคตรสุขเลย

สุขอื่นใดเท่ากับจิตสงบไม่มี จิตของตัวเองสงบ นั่นน่ะพุทธะ

ผู้รู้ รู้จักตัวเอง

ผู้ตื่น ตื่นจากการหลงใหลให้เป็นเหยื่อให้เขาล่า

ผู้เบิกบาน มีความชุ่มชื่น ความสงบสุข

พระพุทธศาสนาไง ศีล สมาธิ ปัญญา

ถ้าทำสมาธิๆ คนไม่มีอำนาจวาสนา นิพพานมันว่างๆ ว่างๆ

หลวงปู่มั่นบอกว่าติดสมาธิ

ไอ้เราสมาธิยังไม่มีจะติดอะไร ติดแต่อารมณ์ว่างๆ ติดแต่จินตนาการ ติดแต่อารมณ์ความรู้สึกของตน ติดแต่มารที่มันสร้างให้ มันพลิกแพลงให้ไง อ๋อ! ธรรมะเป็นอย่างนี้ นี่อาการของจิต

อาการที่มันพาดมันพิง มันพาดพิงถึงอารมณ์สิ่งใด มันยึดมั่นสิ่งใด ว่านั่นน่ะเป็นธรรม ติดสมาธิ ถ้าคนภาวนาไม่เป็น ยิ่งไม่มีครูบาอาจารย์นะ นี่ไง ที่ว่าพระพุทธศาสนาที่มันลึกลับซับซ้อนๆ ลึกลับซับซ้อนเพราะใจของตนน่ะ ถ้าเวลาเป็นมหายานใช่ไหม เส้นผมบังภูเขา ช้างกระดิกหู งูแลบลิ้น เราก็นั่งแล้วเป็นพระอรหันต์เลย

กว่างูมันจะแลบลิ้นได้นะ มันฟักไข่ กว่าแม่มันจะวางไข่ ช้างกระดิกหู ช้างก็ฝึกมาขนาดไหน

นี่เหมือนกัน ฝึกหัดปฏิบัติขึ้นมามันถูลู่ถูกังมาขนาดไหน แต่ถ้าเวลาเป็นจริง ขณะจิตนิโรธ ดับทุกข์ ช้างกระดิกหู งูแลบลิ้น แพล็บ! จบ แต่กว่าเราจะทำได้ไง กว่าเราจะฝึกหัดปฏิบัติไง

แล้วฝึกหัดปฏิบัติที่ดีงาม พ่อแม่ ลูกเราให้เป็นคนดี ลูกเรานะ อย่ารังแกเพื่อนนะ มีอะไรแบ่งปันเพื่อนเขา ถ้าเพื่อนเขาร้องไห้ ปลอบเขา แต่ถ้าเวลาเราร้องไห้ เรากลับมาหาแม่ เรามาหาแม่เราเอง เพื่อนมันปลอบไม่ได้

นี่ไง สิ่งที่เราปรารถนาดีกับลูกกับหลาน เราปรารถนาดีมาทั้งสิ้น แล้วคิดดูสิ เราปรารถนาดีกับใจเราไหม เราจะประพฤติปฏิบัติให้เป็นจริงไหม เราจะเป็นชาวพุทธที่จะไปกราบพระพุทธเจ้า พุทธะ ผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบานไหม เราจะให้มาร ให้มารยาสาไถยชักลากเราไปใช่ไหม เราจะเป็นเหยื่อต่อไปอย่างนั้นหรือ สิ้นปีแล้วนะ

สิ้นปี เห็นไหม อดีตนะ ผิดพลาดมาอย่างใด มีสติปัญญาเท่าทันมัน แล้วลุกขึ้น ตั้งสติ แล้วเราจะเอาคุณงามความดีของเราปัจจุบันนี้

พระพุทธศาสนาสอนที่นี่ สอนถึงผลการกระทำ กุสลา ธมฺมา อกุสลา ธมฺมา เราสร้างคุณงามความดีของเรา ทำคุณงามความดีของเราแล้วสาธุ มันลงฝังดินไว้ในหัวใจอยู่แล้ว เพราะเจตนาเกิดจากจิต

ข้าวของเงินทองมันทำบุญตัวมันเองไม่ได้ ศรัทธาของคน มนุษย์ต่างหากที่เอาสิ่งนั้นไปเสียสละ แล้วสิ่งที่เอาสิ่งนั้นไปเพราะอะไร เพราะเราแสวงหามาเป็นสุจริตชน แล้วเราสละสิ่งนั้นไป ใครเป็นคนสละ สละแล้วมันฝังไปที่ไหน มันก็ฝังลงไปที่ใจดวงนั้น ฝังดินไว้ไง

พระพุทธเจ้าสอนไว้ หาเงินได้บาทหนึ่ง เลี้ยงพ่อเลี้ยงแม่สลึงหนึ่ง เลี้ยงครอบครัวสลึงหนึ่ง ทำธุรกิจสลึงหนึ่ง อีกสลึงหนึ่งฝังดินไว้ ฝังดินไว้ก็หัวใจดวงนั้น ฝังที่จิตดวงนั้น พระโพธิสัตว์ๆ สละทั้งหมดเพื่อหัวใจดวงนั้น แล้วหัวใจดวงนั้นเวียนว่ายตายเกิดในวัฏฏะไง จิตดวงนี้เวียนว่ายตายเกิดในวัฏฏะ เกิดแล้วเกิดเล่า ซ้ำแล้วซ้ำเล่า เวียนว่ายตายเกิด แล้วมันได้คุณงามความดีมากน้อยขนาดไหน

ถ้าคุณงามความดีมันมากนะ ปัญญาชน ใครจะชักจูงไปไหนมันไม่ไปนะ เฮ้ย! ที่นู่นดีนะ ที่นี่ยอดเยี่ยมเลย ไปที่นี่ประสบความสำเร็จทั้งหมดเลย

มึงก็เหนือกรรมน่ะสิ ใครเหนือกรรมได้ ตกอยู่ใต้กฎแห่งกรรมทั้งสิ้น กรรมดี กรรมชั่วที่มึงทำต่างหากจะเป็นผลประโยชน์กับใจดวงนั้น

ฝึกหัดปฏิบัติที่มีครูบาอาจารย์ที่ดีงาม ครูบาอาจารย์ที่ดีงามคุ้มครองดูแล อย่าให้กิเลสมันชักนำไป เราพ้นจากเหยื่อทางโลก จะเป็นเหยื่อของนามธรรม เหยื่อของกิเลส แล้วเราก็จะฝึกหัดปฏิบัติด้วยภาวนามยปัญญาเพื่อชำระล้างกิเลสในหัวใจดวงนี้ เพื่อให้พ้นจากพญามาร ให้เกิดวิมุตติสุข วิมุตติสุขที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสวยวิมุตติสุขๆ น่ะ

หลวงปู่เสาร์ หลวงปู่มั่น ครูบาอาจารย์ของเราท่านเข้าไปเผชิญหน้ากับสัจจะความจริงแล้ว ท่านถึงเอาความจริงนั้นมายืนยันกับชาวพุทธไง ชาวพุทธถึงได้ตื่นตัวขึ้นมาให้ศรัทธาในพระพุทธศาสนาอีกรอบหนึ่งไง ไม่อย่างนั้นเห็นพระแล้วก็เย้ยหยัน ดูถูกดูแคลน

หลวงปู่เสาร์ หลวงปู่มั่นท่านไม่สนใจเลย ท่านอยู่โคนไม้ของท่าน อย่ามายุ่งกับกูนะ กูมีความสุขอยู่แล้ว พวกมึงเข้ามานี่วุ่นวายฉิบหายเลยนะ แต่มันก็เป็นเรื่องสังคมโลกไง กตัญญูกตเวทีต่อพระพุทธศาสนา บันลือสีหนาทแสดงธรรมเพื่อบันลือสีหนาทสัจจะความจริงในพระพุทธศาสนา โดยไม่ต้องการความวุ่นวาย ความแก่งแย่งชิงดีชิงชั่ว ให้รู้จักชั่วในใจของตน รู้จักกิเลสในหัวใจของตน นั้นคือชาวพุทธที่ดีงาม เอวัง